امروز جمعه ، ۹۸/۶/۱ - ۲۲:۱۶

در کارگاه آموزشی آشنایی با مهندسی ژنتیک و ایمنی زیستی مطرح شد:

دفاع از محصولات دستکاری شده ژنتیکی با اتهام زنی به سازمان محیط زیست

دفاع از محصولات دستکاری شده ژنتیکی با اتهام زنی به سازمان محیط زیستپايگاه خبري تحليلي پاکسان نيوز: تولید و واردات محصولات تراریخته به کشور چندی است که به اخبار مهم رسانه ها در حوزه محیط زیست و سلامت تبدیل شده است.از زمان اعلام تولید نخستین برنج و پنبه تراریخته در کشور کارشناسان بسیاری نسبت به تولید و واردات این محصولات ابراز نگرانی کرده اند و نسبت به احتمال سرطان زا بودن این محصولات هشدارهای بسیاری داده اند.

آنها معتقدند آزمایش های کافی برای ارزیابی خطر این محصولات از سوی پژوهشکده بیوتکنولوژی صورت نگرفته و تا زمانی که بی خطر بودن این محصولات به اثبات نرسیده نباید هیچ محصولی تولید و یا وارد کشور شود.

اما در مقابل مدافعین تولید و واردات تراریخته ها، منتقدان محصولات تراریخته را همان افرادی می دانند که در واردات بی رویه سم در کشور دست دارند و معتقدند منتقدان تراریخته ها به دلیل اینکه محصولات تراریخته نیازی به مصرف سم برای تولید ندارد منافع خود را در خطر دیده اند و لذا در لباس مدافعان سلامت مردم و محیط زیست ابراز نگرانی کرده اند.

همچنین مدافعان معتقدند مخالفان تراریخته ها فقط با تولید این محصولات در کشور مشکل دارند و مانع خودکفایی کشور در تولید مواد غذایی می شوند تا بتوانند به کسب درآمد از طریق واردات تراریخته ها ادامه دهند.آنها معتقدند با حفظ امنیت غذایی کشور باید از تولید تراریخته ها در کشور حمایت کرد و مدعی بی خطر بودن تراریخته ها هم برای محیط زیست و هم برای سلامت مردم هستند و دلیلشان هم آزمایشی است که بر روی 800 جوجه یکروزه در یک دوره 45 روزه داشته اند و هیچ علایمی از خطر در این جوجه ها بروز نکرده لذا با همین آزمایش می توان اثبات کرد که هیچ خطری مردم را با مصرف این محصولات تهدید نمی کند.

آنها همچنین به مقاله های بسیاری در جهان استناد کرده اند که بی خطر بودن محصولات تراریخته را اثبات کرده اند اما آنچه موجب تردید در اعتماد به مقالات مدافع تراریخته درجهان می شود نفوذ شرکت های قدرتمند تولیدکننده این محصولات است که به گفته برخی کارشناسان آنها مانع انجام آزمایش بر روی محصولات GMO می شوند و اگر آزمایشی هم صورت گیرد مانع انتشار نتایج آن می شوند.

اما و اگر در این محصولات بسیار زیاد است بنابراین لازم است در این میان مشخص شود مردم باید صحبت های کدام یک از طرفین را باور کنند؟شاید بهتر باشد همانطور که در کارگاهی یکروزه که پنج شنبه گذشته مستنداتی برای دفاع از محصولات تراریخته ارائه شد ،منتقدان و سازمان حفاظت از محیط زیست هم که متهم به دست داشتن در مافیای واردات سم از سوی مسئول مرجع ملی ایمنی‌زیستی است به طور صریح پاسخگوی این اتهامات باشند.

در زیر آنچه در کارگاه آموزشی آشنایی با مهندسی ژنتیک و ایمنی زیستی به دفاع ازGMO ها اعلام شده را می خوانید و قضاوت درباره صحت آن به خواننده مطلب واگذار می شود.

دکتر بهزاد قره‌یاضی - مسئول مرجع ملی ایمنی‌زیستی در کارگاه آموزشی آشنایی با مهندسی ژنتیک و ایمنی زیستی گفت:«هر فناوری در دنیا که دارای ارزش اقتصادی باشد مخالفانی پیدا می کند.برخی ها وسواس بر علیه فناوری دارند و برخی هم بین مردم هراس افکنی می کنند.»


وی با بیان اینکه محصولات تراریخته را با رعایت قانونی ایمنی زیستی تولید می کنیم؛گفت:«برای اینکه بررسی کنند محصولی سرطان زا و یا حساسیت زا است پروتکل و روش های علمی وجود دارد. صدها آزمایش و ده ها هزار مقاله در تایید تراریخته ها وجود دارد.سازمان جهانی بهداشت رسما اعلام کرده هرآنچه از محصولات تراریخته در بازار جهانی وجود مورد آزمایش قرار گرفته و سالم است.مصرف این محصولات در اروپا ممنوع نیست و ممکن است یک یا چند نوع محصول را ممنوع کرده باشند.»


وی گفت:«19 کشور اروپایی محدودیت هایی را برای این محصولات گذاشته اند اما این مسئله صحت ندارد که اتحادیه اروپا مانع کشت و بویژه مصرف و واردات این محصولات شده است.»


وی با بیان اینکه سالانه 4.5 میلیارد دلار سویا،ذرت،کنجاله و سویا و روغن سویا به کشور وارد می شود درباره تولید برنج تراریخته در کشور گفت:« مجوز رهاسازی بذور برنج تراریخته در سال 83 اخذ شد و دیگر نیازی به اخذ مجوز نیست اما دوباره اقدام به اخذ مجوز داوطلبانه برای رهاسازی خواهیم کرد.»


وی با اشاره به اعلام حمایت دکتر رسول دیناروند،رییس سازمان غذا و دارو از تولید تراریخته ها در کشور؛گفت:«وی به صورت مکتوب به مجلس اعلام کرده است که محصولات تراریخته مشکلی ندارند و الان اجازه واردات و صادرات محصولات تراریخته را داده اند.به محض اخذ مجوز داوطلبانه دوم به سمت تولید انبوه می رویم. در حال حاضر برنج تراریخته با رعایت مقررات در مزاع کشت می شود.»


قره یاضی درباره برچسب گذاری محصولات تراریخته در کشور گفت:«به دلیل اینکه برچسب گذاری این محصولات هزینه های بالایی دارد و مصرف کنندگان باید هزینه آن را بدهند این کار اخلاقی نیست. البته معتقدیم مردم باید همه چیز را بدانند اما نباید بین برچسب گذاری محصولات تراریخته و محصولاتی که با سم تولید شده اند تبعیض آمیز برخورد کرد.»


قره یاضی درباره آزمایش هایی که بر روی برنج تراریخته در کشور صورت گرفته گفت:«در این آزمایش از جوجه یکروزه به دلیل اینکه حساس ترین حیوان به سمیت محصولات است را انتخاب کردیم و آزمایش بر روی 800 جوجه یکروزه انجام شد و برنج تراریخته را به مدت 48 در جیره غذایی آنها قرار دادیم . نتایج نشان داد بین گروهی که دارای جیره غذایی برنج تراریخته بود با گروهی که جیره غذایی غیر تراریخته داشت، تفاوت معنی‌داری وجود ندارد.»


به گزارش سلامت نیوز، در ادامه دکتر سید الیاس مرتضوی با اشاره به کمبود مواد غذایی در سراسر دنیا گفت:«براساس اعلام فائو 800 میلیون گرسنه در جهان وجود دارند که 98 درصد آن مربوط به کشورهای در حال توسعه است و 563میلیون از گرسنه ها در آسیا و اقیانوسیه هستند که 60 درصد از گرسنگان را زنان تشکیل می دهند و سالانه 2.6 میلیون کودک بر اثر سوء تغذیه می میرند.»


وی ادامه داد:«یک چهارم کودکان رشد طبیعی ندارند و 66 میلیون کودک در کشورهای در حال توسعه گرسنه به مدرسه می روند که 23 میلیون نفر از آنها مربوط به کشورهای آفریقایی می باشد.»


وی با بیان اینکه دسترسی همه مردم به غذای کافی برای داشتن جسم سالم جزء نیازهای اولیه است؛گفت:«آماری که ارائه شد نشان دهنده حاد بودن مسئه امنیت غذایی درجهان است و با وجودی که کشور ما از امنیت غذایی نسبی برخوردار است اما با معضل کمبود مواد غذایی مواجهیم.آفات مهمترین از بین برنده مواد غذایی هستند و علف های هرز تولیدات غذایی ما را از بین می برند اما در دنیا قابلیت هایی وجود دارد که ما می توانیم از آن برای رفع این مشکلات استفاده کنیم.»


قائم‌مقام پژوهشکده بیوتکنولوژی کشاورزی در امور توسعه مهندسی ژنتیک با اشاره به وجود گیاهانی در جنگل های حراء در جنوب کشور که در آب شور دریا قادر به رشد و ادامه حیات هستند؛گفت:«همچنین گیاهانی داریم که در شرایط خشک می توانند زندگی کنند که می توان این قابلیت های آنها را استفاده از مهندسی ژنتیک جداسازی کرده و به گیاهان دیگر منتقل کنیم.»


وی با بیان اینکه دو روش برای تولید گیاهان برتر وجود دارد؛گفت:«می توان به روش سنتی از طریق تلاقی دادن گیاهان یا از طریق روش های جهش زایی گیاهانی مقاوم تولید کنیم.روش دیگر از طریق مهندسی ژنتیک است. اما با توجه به اینکه اصلاح سنتی بر دو مبنای تنوع و انتخاب است اما این تنوع طبیعی خیلی محدود است به عنوان مثال گیاه گندمی پیدا نمی کنید که در آب دریا قابل رشد باشد. اما با استفاده از روش مهندسی ژنتیک می توان از ژن های همه موجودات در اصلاح یک موجود دیگر استفاده کرد تا صفات بهتری را در گیاه تولید کنیم.»


وی با اشاره به اینکه تنش های زیستی از جمله آفات و تنش های غیرزیستی مثل شوری،خشکسالی و گرما و سرما مانعی بر سر راه کشاورزی است؛ گفت:«از طریق مهندسی ژنتیک می توان این مشکلات را از بین برد.»


دکتر مرتضوی با اشاره به مخالفت ها در برابر تولید محصولات تراریخته گفت:«برخی به صورت کلی با تولید این محصولات مخالف هستند و برخی به صورت موردی.ریشه های مخالفت های کلی با تولید این محصولات عبارتند از غیرطبیعی بودن مهندسی ژنتیک،سلامت غذایی محصولات GMO ، اثر بر روی محیط زیست،مخالفت های مذهبی باتولید GMO از جمله سخنان پاپ، و اینکه تولید این محصولات با استقلال اقتصادی یک کشور منافات دارد.افرادی هم که به صورت ماهوی با تولید تراریخته ها مخالفند دلایلی از جمله احتمال آلرژی زایی این محصولات،ژن های BT ( سمیت برای انسان و دام و سمیت برای حشرات غیرهدف)،همچنین استفاده از ژن های مقاوم به آنتی بیوتیک را عنوان می کنند.»


وی در ادامه با طرح این سئوال ها که آیا غذاهای حاصل از موجودات تغییرژنتیک یافته سالم هستند؟ و آیا ارقام حاصل از اصلاح سنتی کاملا سالم اند؛چنین پاسخ داد:«تا الان گزارش های زیادی داشته ایم که افرادی در اثر استفاده از محصولات سنتی به خاطر بروز اثرات سمی این محصولات دچار بیماری شده اند.در ارزیابی خطر محصولات تراریخته باید گفت که این گیاهان به محض تولید سریعا وارد بازار نمی شوند بلکه یک گیاه تراریخته مراحل و آزمایش هایی را باید پشت سر بگذارد تا اثبات شود مشکلی ندارد و بی خطر است.»


وی در ادامه تاکید کرد:«تمام منابع علمی دنیا به این نتیجه رسیده اند که تراریخته ها آثار ناشناخته کمتری دارند. »


دکتر مرتضوی درباره آرای وزاری اتحادیه اروپا در خصوص استفاده از محصولات تراریخته گفت:«واقعیت این است که پیشرفته ترین کشورهای اروپایی نظر مساعدی بر روی این محصولات دارند.مرجع اروپایی ایمنی غذایی تاکنون 20 محصول تراریخته را برای مصرف تصویب کرده و این محصولات در آن کشورها مصرف می شود.»


قائم‌مقام پژوهشکده بیوتکنولوژی کشاورزی در ادامه با اشاره به انتشار مقاله ای در سال 2012 از سوی پرفسور سرالینی در رابطه با سرطان زا بودن محصولات تراریخته گفت:« سرالینی ادعا کرده مصرف درازمدت علف کش رانداپ سرطان زاست و موش هایی که ذرت تراریخته NK603 را به همراه رانداپ مصرف کرده اند دچار تومورهایی در ناحیه گلو شده اند. این مقاله تنها مدعی ناسالم بودن محصولات تراریخته است.»


وی درباره واکنش جامعه علمی نسبت به ادعاهای سرالینی درباره تراریخته ها گفت:«نژاد موش هایی که در این آزمایش استفاده شده مستعد ابتلا به سرطان هستند و در حالت عادی بدون مصرف تراریخته ها هم به این بیماری مبتلا می شوند.نتایج نشان داد بیش از 70 تا 77 درصد موش های نر و 87 تا 95 درصد موش های ماده در این نژاد به سرطان مبتلا می شوند از طرفی باید حجم جمعیت نمونه های آزمایشی بالا باشد و باید آزمایش ها را تکرار کرد تا از نتایج تصادفی جلوگیری کنیم اما وی هیچ تکراری نداشته است و آماری که استنتاج کرده اند تصادفی است.»


وی افزود:«اگر فرض کنیم آمار ارائه شده از سوی سرالینی درست باشد در موش های نر زمانی که مصرف ذرت تراریخته بالاتر رفته مرگ و میر آنها کمتر شده است و سالمتر شده اند.نتیجه اینکه این آزمایش اصلا علمی نیست.»


دکتر مرتضوی ادامه داد:«بررسی های نهایی که مرجع ایمنی غذایی اروپا(اداره نظارت بر سلامت غذای اروپا) در سال 2012 از مقاله سرالینی کرده است آن را فاقد کیفیت لازم برای اثبات عدم ایمنی ذرت تراریخته و علف کش رانداپ دانسته است و اعلام کرده این مرجع نیازی به بررسی مجدد این نوع ذرت تراریخته نمی داند و به سرالینی توصیه کرده برای ادعای خود شواهد علمی ارائه کند. نتیجه اینکه این مقاله که در سال 2012 منتشر شده بود در نوابر 2013 مجله منتشر کننده آن اعلام کرد مقاله فاقد درجه اعتبار است.»

رد مقاله سرالینی


وی با طرح این سئوال که آیا رهاسازی گیاهان دست ورزی شده بر روی محیط زیست اثرات نامطلوبی دارد؛گفت:«اساسا کشاورزی در تقابل با محیط زیست است چون زمین هایی که عرصه طبیعی بوده را برای تولید غذا شخم می زنیم و ذخایر ژنتیکی با استفاده از کشاورزی نابود می کنیم. اما در تولید محصولات تراریخته باید گفت به زمین های کمتری برای تولید نیازمندیم بنابراین اثرات کمتری بر روی محیط زیست دارند.»


قائم‌مقام پژوهشکده بیوتکنولوژی کشاورزی درباره احتمال گرده افشانی از یک گیاه دستکاری شده ژنتیکی به سایر گیاهان گفت:«سیستم گرده افشانی گیاهان متفاوت است. برخی گیاهان خودگرده افشان هستند و گرده بر کلاله گیاه می افتد و دیگر احتمال انتقال وجود ندارد در گیاهانی که دگرافشان هستند برای اینکه یک گرده از گیاه تراریخته برود و اینکه آیا باد یا حشرات این کار را انجام دهند باید شرایطی فراهم شود از جمله فاصله بین گیاهان،باد،رطوبت،همزمانی گلدهی ،قابلیت زنده ماندن دانه گرده و توانایی پذیرش کلاله گیاه گل گیرنده است.بنابراین برای اینکه دگرگرده افشانی صورت گیرد باید از این موانع عبور کند البته گرده یک گیاه نیز فقط دو تا سه روز زنده می ماند بنابراین با وجود این موانع احتمال فرار گرده های یک گیاه تراریخته چقدر است؟»


وی در ادامه با طرح این سئوال که آیا مهندسی ژنتیک دخالت در کار خدا است و آیا این محصولات حلال هستند؛درباره دیدگاه علمای اسلامی در اینباره گفت:«پنج سال قبل در کشور مالزی کنفرانسی در اینباره برگزار شد و نتیجه این شد که از نظر علمی فراگیری علم واجب است و برای علم و دانش هم در اسلام وجود ندارد.از نظر حلیت نظر اجماعی علمای اسلامی این است که یکسری موجودات حلال و مابقی حرام است.انتقال ژن از هر موجودی به موجود حرام ، حرام است،انتقال ژن از موجود حلال به موجود حلال دیگر هم حلال است اما انتقال ژن از موجود حرام به موجود حلال، حلال است به عنوان مثال انتقال ژن از خوک که موجودی حرام است به دانه گندم که حلال است به دلیل اینکه گندم همچنان گندم است حرام نیست و حلال است.»

وی در ادامه درباره نظر یهودیت درباره تراریخته ها گفت:«به استناد آیه سِفر پیدایش،باب 1 آیه 28 فتوا داده اند مهندسی ژنتیک مورد تایید است چون دستور خداوند است.»

دکتر مرتضوی درباره نظر مسیحیت در اینباره گفت:«اخیرا اخباری از مخالفت پاپ با محصولات دستکاری شده ژنتیک منتشر شد اما واقعیت این است که واتیکان با تحقیقات سلول های بنیادی که مستلزم نابودی جنین ها است مخالف بوده و نسبت به انجام شبیه سازی انسان هشدار داده است.»


وی گفت:« هیچ کدام ادیان ابراهیمی با تولید محصولات تراریخته مشکلی ندارند حتی برخی از آنها این کار را وظیفه اخلاقی و واجب دانسته اند.»


دکتر مرتضوی درباره شش شرکت تولید کننده محصولات تراریخته در جهان گفت:«این شرکت ها محصولات خود را بیمه می کنند تا اگر کسی با خوردن GMO ها دچار بیماری شد خسارت آن را بپردازند اما دلیل این کارشان این است که می خواهند انحصار تولید این محصولات را در دست خود حفظ کنند و این قرارداد در واقع به حفظ انحصار این شرکت ها کمک می کند.

گفتنیست این کارگاه یک روزه در شهر کلاردشت با موضوع آشنایی با مهندسی ژنتیک و ایمنی زیستی به همت مرجع ملی ایمنی زیستی برگزار شد.


منبع: سلامت نیوز

اضافه کردن نظر


کد امنیتی
تازه سازی